Waar in Zuid-Zweden kun je in de natuur wandelen? We hebben een aantal bijzondere wandelroutes voor je. Een wandelvakantie in Zuid-Zweden is dichtbij, veilig en je kunt het prima zelf plannen. Bovendien is het te combineren met heel veel andere leuke activiteiten en bezienswaardigheden.
Coverfoto: It’s Scandinavian, nationaal park Stenshuvud
Wandelen in Zuid-Zweden
Wandelen is in heel Scandinavië een goed idee, maar Zuid-Zweden heeft in het bijzonder een aantal voordelen. Op de eerste plaats zijn de landschappen zeer divers vergeleken met andere gebieden in Noord-Europa. Zuid-Zweden heeft naald- en loofbossen, kleine en grote meren, een aaneenschakeling van archipels en glooiende akkers en weilanden. Een eiland als Öland bijvoorbeeld tekent de diversiteit, met vlakke kalksteenvelden en door de wind kromgroeiende bomen in natuurreservaat Trollskogen.
Op de tweede plaats vind je er relatief veel bewoonde wereld, met historische kernen, rustige dorpjes en knusse gehuchten. Op deze plekken is het zelden druk en vind je al dan niet leuke bakkerijen, huiskamercafeetjes, kunstateliers en antiekzaken. Parkeergelegenheid is er in de regel genoeg. Een derde voordeel van wandelen in Zuid-Zweden is de kleinschaligheid. De nationale parken en natuurreservaten in Zuid-Zweden zijn gemiddeld genomen klein, wat ideaal is voor dagtochten. Dat neemt niet weg dat je er ook kunt overnachten en dat er genoeg schuilplekken zijn met vuurpitten en basale voorzieningen.
Leuke plekken en wandelroutes in Zuid-Zweden
Laten we een aantal mooie plekken en wandelroutes voor je op een rij zetten. We beginnen in de provincie Skåne, waar veel wandelroutes zijn, waaronder de doorgaande Skåneleden.
Tip 1: cultuurlandschap Brösarp
In de buurt van het toeristische dorp Brösarp lopen de wandelroutes Backaleden en een deel van de Skåneleden. Dit gebied is het noordelijke deel van de populaire regio Österlen. De routes maken geen ronde, zoals in natuurparken vaak wel het geval is, maar lopen parallel aan elkaar van west naar oost. De Backaleden loopt door Brösarp, wat een goede plek is om je wandeling te beginnen. De route loopt langs de zuidoever van het meanderende riviertje Verkeån. De Skåneleden loopt langs de noordoever van die rivier, waardoor je overal waar een brug is, de wandelroutes kunt verbinden. Het gebied is idyllisch en doet soms wel wat aan een oud-Engels landschap denken. Bekend zijn ook Brösarps backar, de heuvels van Brösarp. Dit zijn kleine heuveltjes die als ijsbolletjes in het landschap liggen.
Tip 2: nationaal park Stenshuvud
Slechts enkele kilometers van de wandelroutes bij Brösarp ligt nationaal park Stenshuvud. Stenshuvud betekent stenen hoofd, en dat is precies wat het is: een flinke stenen rots aan de kust. Vanaf de top kun je de kustlijn van Österlen overzien en bij helder weer zie je ook het Deense eiland Bornholm. Je vindt in Stenshuvud loofbos, heide, graslanden en moeras, wat het landschap heel divers maakt op slechts een paar vierkante kilometer. Er is zelfs een stuk zandstrand. De flora omvat honderden plantensoorten, waaronder zeldzame orchideeën. Er zijn een aantal zeldzame diersoorten, waaronder de hazelmuis, die ooit door Carl Linnaeus geclassificeerd werd. Groot wild als de eland vind je hier niet. Punt van aandacht is de populariteit van het park. In de zomer staan de parkeerplaatsen voor campers al snel vol.
Tip 3: Klövahallar en Söderåsen
Söderåsen mag op de lijst van wandelen in Zuid-Zweden zeker niet ontbreken. Het is een langgerekte heuvelrug met diepe dalen en steile flanken. Dit gebied is bosrijk met voornamelijk beuken, eiken en essen. Het telt veel wandelpaden en ligt in het noorden van de provincie Skåne. Het nationale park Söderåsen is een stuk kleiner dan de gelijknamige heuvelrug. Het concentreert zich om een ravijn in het oosten, waar ook een elandensafaripark ligt. Klöva Haller ligt westelijker en laat het kenmerkende landschap op zijn ruigst zien, met een smalle ravijnvallei, hoge kliffen en een kronkelende beek. Hier komen doorgaans minder wandelaars dan in het nationale park. Daar staat tegenover dat in nationaal park Söderåsen meer wandelrondjes uitgezet zijn, voor verschillende niveaus.
Tip 4: nationaal park Kullaberg
De Kullaberg is een unieke plek om te wandelen in Zuid-Zweden. Dit gebied is zowel een landtong in zee als een heuvelrug. Verwacht een rotsachtige kustlijn, weides met panorama en uitgestrekte loofbossen. Wandelaars van alle niveaus kunnen hun lol op. Vanuit het leuke kustplaatsje Mölle heb je legio aan rondjes die je kunt maken, variërend van vier tot twintig kilometer. Een leuke culinaire pauze is restaurant Ransvik, dat vanaf het voorjaar geopend is. Het ligt knus tussen het gebladerte verscholen aan de zonnige zuidkust van Kullaberg. Hier vind je ook een strandje waar je in de zomer een frisse duik neemt.
Tip 5: natuurreservaat Svartedalen
Natuurreservaat Svartedalen is fantastisch en kenmerkend voor de heuvelachtige natuur rondom havenstad Göteborg. Daarmee is het ook de noordelijkst gelegen tip in dit overzicht. Dat betekent ook minder loofbos. Het zijn vooral de dennen en sparren die hier domineren, afgewisseld met mossen, varens, paddenstoelen en bessenstruiken. De langeafstandsroute Bohusleden loopt recht door het park, maar er zijn ook lokale rondjes. Bottenstugan en Korsvatten zijn prima startpunten en te vinden op Google Maps. Van hieruit kun je verschillende routes wandelen, die met kleuren aangegeven zijn.
Tip 6: de pracht en praal van de Blekinge-archipel
We verlaten Skåne voor de provincie Blekinge. Blekinge kenmerkt zich door de gelijknamige Blekinge-archipel, die ongeveer van Karlshamn tot en met Karlskrona loopt. Reken hier op veel zonuren, een lage rotsachtige kustlijn en heel veel natuurrijke eilanden. Alleen dat al is reden genoeg om er te wandelen. De langeafstandsroute Blekingeleden (270 km) kronkelt in etappes als een slang van west naar oost en neemt zowel de archipel mee als de bossen in de binnenlanden. Het eiland Tjärö is een leuke overnachting en heeft een lokale wandelroute van ongeveer vijf kilometer. Op het vasteland aan de overkant ligt de Svalemålaleden, een zes kilometer lange route die prima met de wandelpaden van Järnavik te combineren is. Hiervandaan gaat ook de boot naar Tjärö. Oostelijker liggen de schiereilanden Gö, Tromtö en het eiland Almö. Ook hier krijg je het beste van de Blekinge-archipel te zien.
Tip 7: het excentrieke Stora Alvaret (Öland)
Stora Alvaret is een voor Scandinavië uniek steppelandschap. Hier valt erg weinig regen en de bodem bestaat uit kalksteen. Dat zorgt er ook voor dat er zeldzame planten te vinden zijn, zoals wilde orchideeën en kalkminnende kruiden. Het landschap vertelt ook een lange menselijke geschiedenis met een aantal prehistorische vindplaatsen. Wandelaars kunnen parkeren bij parkeerplaats Möckelmossen voor een ronde van zes kilometer. Deze wandelroute heet Bårby källa. Ietsje zuidelijker kun je een mooie ronde van zeven kilometer maken. Deze route heet Gösslundaleden en is onderdeel van een wandelroutenetwerk dat de hele Stora Alvaret doorkruist.
Tip 8: natuurreservaat Trollskogen (Öland)
Helemaal in de noordpunt van het langgerekte eiland Öland ligt het bijzondere bos Trollskogen. De bomen hier zijn door jarenlange blootstelling aan wind en zee verweerd en bedekt met korstmossen. Het bos bevat ook veel dood hout dat voedsel biedt aan insecten, schimmels en mossoorten. Bijzonder is verder dat de Oostzee steeds merkbaar aanwezig is, in geluid en beeld. Vanuit de ruime parkeerplaats van het informatiecentrum Naturum Trollskogen kun je een aantal mooie wandelroutes volgen. Er zijn kleine rondjes van slechts een paar kilometer en je kunt de route langer maken tot de landtong Ängjärnsudden. Dan heb je een ronde van een kilometer of zestien.
Maar je kunt toch wel op meer plekken wandelen in Zuid-Zweden?
Je kunt absoluut op nog veel meer plekken wandelen in Zuid-Zweden. We kunnen ze helaas niet allemaal vernoemen. Op Naturkartan.se vind je een gratis kaart met alle natuurgebieden en bijbehorende wandelroutes. De volgende tips willen we nog wel meegeven. In de provincie Halland heb je meerdere kleine natuurreservaten rondom Danska Fallen. Dat is een (volgens de legende) naar Deense soldaten vernoemde waterval. Hier kun je meerdere routes combineren.
Ook mooi is Årshultsmyren. Dit is een groot ongerept veengebied in de provincie Kronoberg (Småland), met open moerassen, vennen en bosrijke eilandjes. In diezelfde provincie ligt het verrassend leuke provinciestadje Växjö. De natuur rondom het meer Helgasjön is erg mooi, met een bijzondere vermelding voor de vanaf het land bereikbare eilandjes Hissö en Helgö. Hier vind je kleine rondes van respectievelijk 5 en 7 kilometer, maar je kunt wel de connectie maken met de natuur op het vasteland. Hier ligt ook de slotruïne Kronoberg.
Oostelijker in Småland (provincie Kalmar) heb je het zogenaamde Glasriket. Hier zitten beroemde Zweedse glasblazerijen als Orranäs en Kosta Boda. De Glasbruksleden is een doorgaande wandelroute die onder andere langs het historische glasplaatsje Örrefors voert.
Allemansrätten in Zuid-Zweden
Je hebt vast weleens van allemansrätten gehoord. Dit ‘recht’ is ook in Zuid-Zweden van kracht en betekent dat de natuur voor iedereen is, mits er respectvol mee omgegaan wordt. Tijdens het wandelen in Zuid-Zweden ben je vrij om voedsel uit de natuur te halen. Denk aan bosbessen en vosbessen. Je mag ook overal je tentje opgooien om te overnachten. Je houdt wel afstand tot woonpercelen en blijft niet langer dan twee dagen op één plek. Uiteraard ruim je op alsof er nooit iemand geweest is.
Wandelen in Zuid-Zweden: wat neem je mee?
Met wandelapps als Alltrails of Komoot heb je goede outdoorkaarten van Zuid-Zweden. Ga je op meerdaagse wandeltocht? Download dan de Vindskyddskartan-app voor alle wildkampeerplekken. Via onderstaande websitepartners koop je reisgidsen, kampeerbenodigdheden en wandeluitrusting.
Wat is er nog meer te doen in Zuid-Zweden?
Wandelen is slechts een van de vele activiteiten die je in Zuid-Zweden kunt ondernemen. We hebben ook een pagina over campings in Zuid-Zweden en een pagina over leuke bezienswaardigheden in Zuid-Zweden. Voor wie een rondreis door Zuid-Zweden overweegt, is dit wellicht een interessant artikel.
Welke reisperiode kun je het beste naar Zweden gaan? Hou je van de lange zomerdagen? Of kom je ook voor de wintersport en kerstgezelligheid?
Je kunt in Göteborg uit ontzettend veel bezienswaardigheden en leuke activiteiten kiezen tijdens een citytrip of rondreis door Zweden.
Met deze gratis stadswandeling door Göteborg ontdek je aparte, leuke en gekke plekken. En heel wat eten en drinken onderweg. GPX zit erbij!
Wat te doen in Stockholm? Bezoek eens het Vasa-museum of het Fotografiska-museum. Of maak een boottocht naar Birka, de oude vikingstad.