Wat zijn onze ervaringen met fietsen in Zweden? Er is eigenlijk geen Scandinavië-reis dat de fietsen niet op de fietsendrager van onze auto staan. Zodoende hebben we best wel wat leuke en praktische tips voor je volgende (fiets)vakantie naar Zweden.
Coverfoto: It’s Scandinavian, op de stadsfiets in Luleå
Onze ervaringen met fietsen in Zweden
Een van mijn beste momenten op de fiets, was misschien wel zoevend door het heuvelachtige landschap van Dalarna. Het was een zonovergoten ochtend aan de noordoever van het Siljanmeer. De verharde wegen waren autoluw en de onverharde bospaden gingen op en af door het grillige, maar groene landschap. Zo nu en dan fietste ik door een idyllisch dorpje als Boda op de foto. Als je in het bos even stopte, hoorde je niet meer dan wat geritsel van de wind en het fluiten van vogeltjes. Hoe anders is dat in Nederland, waar je altijd wel een weg hoort in de verte.
In de provincie Dalarna zijn de zomers korter, maar wel aangenaam met een lekker zonnetje en 21 graden. De natuur is er bosrijk en uitgestrekt, met leuke klimmetjes die niet te moeilijk zijn. Er is weinig verkeer en je kunt hoofdwegen goed vermijden. Wie liever een wat vlakkere regio zoekt, ook die zijn er genoeg in het overwegend lichtglooiende Zweden.
Voor welke fietsen is Zweden geschikt?
Zweden is zowel voor toerfietsers, wielrenners, gravelbikers als mountainbikers erg geschikt. Persoonlijk nemen we altijd de gravelbikes mee, omdat je de verharde wegen dan met de vele gravelwegen kunt afwisselen. Als je banden met goed profiel hebt, rij je zelden lek over het fijne grind op de gravelwegen. Daarmee zijn ze vaak ook voor toerfietsers geschikt. Met name in de gebieden waar in de winter veel sneeuw valt, vind je in de bossen lange gravelwegen. Dat geldt voor de provincies Värmland en Dalarna, en in iets mindere mate ook voor Småland in Zuid-Zweden. In Skåne, langs de kust en in de buurt van steden als Göteborg en Stockholm vind je relatief veel verharde wegen. Met name bij Göteborg is het wat heuvelachtiger met bijbehorende kuitenbijters. In Stockholm is het reliëf aanwezig, doch wat minder.
Noord-Zweden heeft verharde doorgaande wegen en daarnaast veel gravelwegen, zeker waar het bergachtiger wordt. Het nadeel van die gebieden is dat er relatief weinig dorpen en wegen liggen, waardoor je routemogelijkheden beperkter zijn of waardoor je er op de kaart geen mooi rondje van kunt maken. Vaak kom je niet verder dan een lange hoofdweg heen en terug fietsen. Dat kan overigens toch best mooi zijn. Zo is de weg tussen skidorp Kittelfjäll en de grens met Noorwegen echt prachtig, en je ziet zowel westwaarts als oostwaarts steeds weer nieuwe dingen. Meer verharde wegen vind je in elk geval in de omgeving van steden als Östersund, Umeå en Luleå. Östersund ligt aan de St.-Olavsleden, een fietsroute die Selånger bij Sundsvall verbindt met het Noorse Trondheim aan de Atlantische Oceaan. De St.-Olavsleden is ook een pelgrimsroute, vernoemd deze beruchte Vikingkoning.
MTB’s en e-bikes
Zweden heeft een uitgebreid netwerk van gemarkeerde MTB-routes, vooral in bosrijke streken in Zuid- en Midden-Zweden. Je vindt er singletracks, technische trails en bikeparks, vaak uitgezet door lokale verenigingen. Soms zijn er zelfs voorzieningen zoals een wasplek voor je fiets. De foto onderstaand is genomen bij een bikepark in de buurt van Gävle. Veel routes lopen door bossen, over gravelwegen of langs meren. De moeilijkheidsgraad verschilt per regio, maar bijna overal zijn routes voor beginners en gevorderden. Dankzij het allemansrätten kun je ook buiten de officiële routes mountainbiken op veel paden. In de bergachtige gebieden in het noorden van Zweden ligt de nadruk wat meer op bikeparken en uitdagende downhill-trails. Deze plekken fungeren ’s winters als populaire skigebieden. Denk aan de pistes van Åre. E-bikes zijn ook populair in Zweden, zeker voor tochten door heuvelachtig terrein of op gravelwegen. Opladen kan meestal bij grotere campings, cafés of hotels.
Wat zijn de do’s-and-don’ts?
Op basis van onze ervaringen tijdens het fietsen in Zweden, hebben we nog een aantal tips.
Do’s
- Controleer altijd de lokale regels in natuurgebieden.
- Gebruik apps als Komoot om gravelwegen te vermijden.
- Gebruik Google Streetview om te zien hoe een weg er echt bij ligt.
- Op deze hoogtekaart zie je hoeveel reliëf er is.
- Plan je pauzes bij zomercafés (sommarcafé) voor een fika (koffie en Zweeds gebak).
- Neem je eigen fiets mee. Vooral verhuur van sportieve fietsen is schaars.
- Je hoeft niet per se een rondje uit te stippelen; heen en terug op dezelfde weg is vaak ook mooi.
- Er is minder lichtvervuiling; neem goede fietslampen mee als je in het donker fietst.
Don’ts
- Verwacht geen voorzieningen in kleine dorpen.
- Vermijd grote wegen zoals de E4. Kies kleinere, parallelle wegen.
- Wees niet bang voor rendieren, bijvoorbeeld rond Idre of verder noordelijk.
- Drassige gebieden herbergen veel muggen; fiets hier overdag en niet in de schemering.
Wat zijn leuke plekken om te fietsen in Zweden?
In Zweden heb je een fietsroutenetwerk dat zich over het hele land uitstrekt. Dat netwerk noemt men de Sverigeleden. Helemaal in het zuiden, in de provincie Skåne, heb je veel rustige, verharde wegen. Hier kun je ook langs langeafstandsroutes fietsen als Sydkustleden. In het bijzonder is de regio Österlen leuk, met heuvels en bossen in het noorden en in het zuiden wat meer akkers en glooiende stukken. Bekend is ook het Kattegattleden, vernoemd naar de zee tussen Zweden en Denemarken. Deze populaire fietsroute verbindt Helsingborg met Göteborg en is niet te uitdagend. De website Sweden by Bike is een mooie inspiratiebron voor dit soort langeafstandsroutes. Echter, het meest omvattend is de kaart van Naturkartan.se, waar je ook op fietspaden en fietsroutes kunt filteren.
Ook Småland is een aanrader voor fietsers. Het landschap bestaat uit bossen, meren en rustige wegen, verhard en onverhard. Rond het Åsnen-meer is het bijvoorbeeld redelijk vlak en vind je veel fietspaden en rustige wegen. In het zuiden en oosten van het meer loopt het fietsnetwerk Sydostleden, dat Småland met de zuidkust verbindt. Aan de westkant van Åsnen fiets je onverhard meteen langs de oevers van het meer, over wat ooit een bescheiden spoorlijn was. Deze paden zijn ook voor toerfietsers perfect en onderdeel van de Banvallsleden. Reken overigens ook vakantie-eiland Öland tot de hotspots voor dagjesfietsers.
Göta Kanal
Verder naar het westen ligt Västergötland, waar je onder meer langs het Vänermeer en door glooiende landbouwgebieden fietst. Ook daar zijn langeafstandsroutes en lokale lussen uitgezet. Het bekende Göta Kanal begint hier en is niet alleen populair bij de pleziervaart. Langs het kanaal liggen vele kilometers jaagpad, over een redelijk egaal terrein. Je fietst dan ook vlak langs het water, tussen oude sluisjes, bruggen en charmante dorpjes. Onderweg vind je cafés, picknickplekken en soms kleine musea. De route is ideaal voor een ontspannen dagtocht of een meerdaagse tocht.
Midden-Zweden
Genoemd hebben we al de bosrijke provincies Värmland en Dalarna. Beide provincies zijn zowel voor de gravelbikers, mtb’ers als toerfietsers een hoogtepunt. Dat geldt zeker ook voor het eiland Gotland. Vlakke en mooie plekken om te fietsen zijn naast het al genoemde Skåne de omgeving van Gävle, Linköping en Umeå. Ten westen van Gävle ligt het redelijk vlakke rivierengebied en nationaal park Färnebofjärden. Hier tref je goede, verharde wegen aan. Er is veel bos en langs het water ligt interessant historisch erfgoed als dat van Gysinge Bruk en het stadje Avesta. In laatstegenoemde is ook het museum Koppardalen Verket een aanrader.
De oevers van het Mälarmeer ten westen van Stockholm zijn eveneens betrekkelijk vlak en uitermate geschikt voor toerfietsers. Ze bevatten leuke historische plaatsen als Sigtuna, Strängnäs en Mariefred. Ook ten zuiden van Stockholm kun je heerlijk fietsen, in de buurt van aandoenlijke plaatsjes als Trosa, Gnesta en Nyköping. In deze contreien vind je ook veel kastelen en landhuizen, vaak gebouwd door de rijke adel in de Zweedse 17e en 18e eeuw.
Fietsverhuur
Zoals gezegd is fietsverhuur soms schaars in Zweden, zeker als je een sportieve fiets wilt. Gewone fietsen zijn zeker in het zuiden op diverse plekken te huur. Op toeristische plekken kun je nogal eens een fiets huren om de omgeving te verkennen. Dat geldt bijvoorbeeld voor het eiland Venn in Zuidwest-Zweden, maar ook voor Visingsö in het Vättermeer en Utö in de Stockholmarchipel. Bij het aflopen van de veerboot spring je bij wijze van spreken op de fiets. Als je op zoek bent naar fietsverhuur, zoek je het beste op ‘cykeluthyrning‘. Hotels hebben vaak ook leenfietsen, zeker als ze net buiten het centrum zitten. Op onderstaande foto zie je bijvoorbeeld een fiets van het Scandic Hotel in Luleå. Dat zijn vanzelfsprekend geen fietsen waar je lange tochten mee maakt. Je leent ze enkel om op en neer naar het centrum te gaan. Alles bij elkaar is onze ervaring dat je fietsen het beste zelf meeneemt naar Zweden.
Tip! Mocht het nodig zijn, kijk ook eens naar de fietsendragers op ANWB.nl.
Naast fietsen ook andere ervaringen in Zweden?
Deze pagina zullen we van tijd tot tijd uitbreiden met meer ervaringen over fietsen in Zweden. Behalve fietsen doen we natuurlijk nog meer tijdens onze reizen naar Zweden. We wandelen door stille bossen, maken leuke dagtochtjes en peddelen op spiegelgladde meren. Juist die afwisseling maakt het bijzonder!
De regio Österlen in Zweden is een geliefde vakantiebestemming. Ontdek de natuur van Stenshuvud of bezoek antiekwinkels en kunstateliers.
Koningin Christina van Zweden was een kleurrijk vorst met een grote liefde voor taal, kunst en cultuur. Trouwen kon ze naar eigen zeggen niet.
Als je gaat wandelen of hiken in Zweden, dan heb je uit veel leuke plekken te kiezen. Waar ben je het beste af? En hoe bereid je je voor?
Wat is de beste reisgids van Zweden? Welke geeft de beste tips? Welke bevat veel achtergrondinformatie? We delen onze favoriet met je.